Giáo án Tự chọn Ngữ văn Lớp 9 - Chuyên đề 5: Bài tập hiểu biết về tác phẩm văn học

Học kì 2: CHUYÊN ĐỀ 5: BÀI TẬP HIỂU BIẾT VỀ TÁC PHẨM VĂN HỌC ( 3 TIẾT) I. MỤC TIÊU CẦN ĐẠT 1. Năng lực a Năng lực chung: - N t t thả uậ the á để tr đổ h ặ đề xuất ý k về ộ du à họ - N t hủ: t tìm k m họ uồ tà ệu th m khả để hụ vụ à họ .. . N đặ thù: Họ s h đượ ủ ố á Kt về B ệ Phá tu từ về hệ thuật dù từ đặt âu; ý hĩ h đề ủ Tá hẩm ắm đượ tì h huố và ý hĩ ủ á tì h huố truyệ 2.Phẩm chất : G á dụ hs thá độ t t mạ h dạ trướ tậ thể. II. CHUẨN BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU: 1. Chuẩn bị của giáo viên: N h ê ứu kĩ sá h á kh tư ệu th m khả ; huẩ ị k h ạ h dạy họ th t ị hươ t ệ dạy họ ... 2. Chuẩn bị của học sinh: The yêu ầu GV III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC : Tiết 19: Nhan đề của một số tác phẩm văn học 1) Thế nào là bài tập hiểu biết về TPVH - Gv hướ dẫ Hs - Bà tậ h ểu t về TPVH à trì h ày hữ h ểu t á h àm dạ à tậ về TPVH hư xuất xứ ý hĩ h đề; ộ du tư h ểu t về TPVH tưở ủ tá hẩm . Cũ ó kh à s h ểu t về hâ vật qu một âu ó một tì h huố ụ thể à đó để hậ xét về hẩm hất về tư tưở ủ hâ vật đó. 2) Các dạng bài tập hiểu biết về TPVH - Nhớ hé hí h xá một đ ạ thơ - Ch một đ ạ thơ một đ ạ v -> Nêu tê tá hẩm tá ả h à ả h r đờ . - Xá đị h ệ há tu từ tr một đ ạ thơ đ ạ v và nêu tá dụ ... - GV hướ dẫ họ BÀI TẬP MINH HỌA s h trì h ày mẫu Bài 1: Có một đ ạ thơ đượ mở đầu ằ âu thơ s u: +) Ché h à th ệ khổ Khô ó kí h khô hả vì xe khô ó kí h thơ: Hãy hé 3 âu thơ t the để h à th ệ khổ thơ. Ch +) Đ ạ thơ trê trí h t khổ thơ đượ trí h tr tá hẩm à ? Củ ? tr à thơ “ Bà thơ về ...kí h” ủ tá ả Bài 2: Trong bài Mùa xuân nho nhỏ của Thanh Hải Phạm T Duật có câu: Mù xuâ ườ ầm sú Lộ ắt đầy trê ư - Từ | “Lộ ” đượ h ểu Tr âu thơ trê từ “ ộ ” đượ h ểu hư th à ? Vì the 2 hĩ s hì h ả h “ ườ ầm sú ” ạ đượ tá ả m êu tả +) Chồ “Lộ ắt đầy trê ư ”? +) S m y mắ - Hì h ả h ườ í h đe trê v à h á Bài 3: Cuộc đời Hồ chủ tịch là nguồn cảm hứng vô ụy tr đượ tá ả tận cho sáng tạo nghệ thuật. Mở đầu tác phẩm của ê tưở đễ s m y mình, một nhà thơ viết: mắ mà họ m ạ “C ở m ề N m r th m Bá ” h đất ướ . S u đó tá ả thấy: “ Bá ằm tr ấ ủ ì h yê G ữ một vầ tr sá dịu h ề Vẫ t trờ x h à mã mã Mà s he hó ở tr t m” b) Nhà thơ dù từ ) Nhữ âu thơ trê đượ trí h tr tá hẩm à ? “th m” để tạ s ẫ Củ ? Nêu h à ả h sá tác ũ đồ thờ ù vớ ) S thật à ườ đã đ x hư tạ s hà thơ vẫ ụm từ “ ấ ủ ì h dù từ “ Th m” và ụm từ “ G ấ ủ ì h yê ” yê ” tá ả đã dù 3) Khái quát ý nghĩa nhan đề của một số tác phẩm á h ố ảm ố tiêu biểu trá h để àm vơ đ ỗ ĐỒNG CHÍ đ u mất Bá . -Đồ hí 1à ù hu í tưở í tưở đẹ . Đây ũ à á h xư hô ủ hữ ườ ù tr một đò thể á h mạ . -Vì vậy đặt tê à thơ à ” Đồ hí” tá ả muố hấ mạ h tì h đồ hí hí h à ả hất á h mạ h ủ tì h đồ độ và thể h ệ sâu sắ tì h đồ độ . - Hs trì h ày ý hĩ BÀI THƠ VỀ TIỂU ĐỘI XE KHÔNG KÍNH: h đề ủ một số TP -Nh đề bài thơ về tiểu đội xe không kính khá dài t êu ểu. ó vẽ ạ hư đã ó tá dụ àm ổ ật hì h ả h độ -. Gv khái quát. đá ủ t à à :Nhữ h xe khô kí h. H hữ ” Bà thơ” tưở thừ hư thể h ệ rõ á h hì á h kh thá h ệ th ủ tá ả. - Ô v t về hữ h xe khô kí h khô hỉ hả á h h ệ th khố ệt ủ h tr h mà ò ó về hất thơ ủ h ệ th ấy hất thơ ủ tuổ trẻ h hù h ê dũ ảm vượt ê khổ h ểm uy ủ uộ h vì í tưở đẹ . IV: Bài tập về nhà: Bài 1: tr à thơ “ B ử ” ủ Bằ V ệt ó đ ạ : “ Rồ sớm rồ h ều ạ ử à he Một ọ ử ò à uô ủ sẵ Một ọ ử hứ ềm t d dẳ ” a) hỉ r và hâ tí h tá dụ ủ ệ há tu từ ó tr đ ạ thơ trê b) tạ s ở h âu thơ dướ hà thơ khô dù từ “ B ử ” mà dù từ “ ọ ử ”? “ N ọ ử ” ở đây ó ý hĩ ì? B âu thơ đượ h ểu hư th nào? Bà 2: Tr à “Mù xuâ h hỏ” Th h hả V t: “T àm h m hót T àm một à h h ” K t thú à thơ “ V Bá ” V ễ Phươ ó V t: “M về m ề N m thươ trà ướ mắt Muố àm h m hót qu h Bá ” ) H à thơ ủ h tá ả v t về h đề tà khá h u hư ó hu tư tưở . Hãy hỉ r tư tưở hu đó. Tiết 20: Ý NGHĨA NHAN ĐỀ CỦA MỘT SỐ TÁC PHẨM ( Tiếp) Gv gợi dân cho hs LÀNG: - Đặt tê “Là ” mà khô hả à “Là hợ Dầu” vì trình bày ý nghĩa u th thì vấ đề tá ả đề ậ tớ hỉ ằm tr hạm v nhan đề của truyện hỏ hẹ ủ một à ụ thể. - Đặt tê à “Là ” vì truyệ đã kh th một tì h ảm trùm hổ tr ườ thờ kì khá h hố Phá : tì h ảm vớ quê hươ vớ đất ướ . => Tì h ảm yêu à yêu ướ khô hỉ à tì h ảm ủ r ê ô H mà ò à tì h ảm hu ủ hữ ườ dâ V ệt N m thờ kì ấy. LẶNG LẼ SA PA: - Lặ ẽ S P đó hỉ à á vẻ ặ ẽ ê à ủ một ơ ít ườ đ hư th r ó ạ khô ặ ẽ hút à ở đằ s u á vẻ ặ ẽ ủ S P à uộ số sô ổ ủ hữ ườ đầy trá h h ệm đố vớ công v ệ đố vớ đất ướ vớ mọ ườ mà t êu ểu à h th h ê àm ô tá khí tượ một mì h trê đỉ h núi cao => Tr á khô khí ặ m ủ S P . S P mà hắ tớ ườ t hỉ hĩ đ huyệ hỉ ơ ạ ó hữ ườ ày đêm độ h s y m ệt mà ặ ẽ âm thầm ố h h đất ướ . NHỮNG NGÔI SAO XA XÔI: - Nhữ ô s à ểu tượ h vẻ đẹ h hù ủ hữ ô á th h ê TS. Ở họ uô ó hữ hẩm hất tốt đẹ ó sứ tỏ sá kì d ệu. Á h sá ấy không phô trươ mà hả hịu khó tìm h ểu hú t mớ ảm hậ đượ vẻ đẹ d ệu kì. Cá hị xứ đá à những ngôi sao xa xôi trê đỉ h Trườ Sơ . CHIẾC LƢỢC NGÀ: - Vì h ượ à à kỷ vật uố ù ô Sáu à h h con. - Là m h hứ h tì h ảm ữ hai cha con ông Sáu-> h ượ ủ h vọ và ềm t à quà tặ ủ ườ đãkhuất... III. Bài tập về nhà Tìm h ểu ý hĩ h đề ủ á tá hẩm thơ kì 2 -Ô ạ á tì h huố truyệ ( Chuẩ ị h t t s u) ---------------------------------- Tiết 21: TÌNH HUỐNG TRUYỆN -Gv giới thiệu về I. Tình huống truyện: tình huống truyện II. Tình huống và ý nghĩa của các tình huống truyện ( Ngữ -HS nhắc lại và văn 9) nêu ý nghĩa của Truyện ngắn 1: Làng (Kim Lân) các tình huống - Nhà v n Kim Lân đã đặt hâ vật ô H và một tì h truyện. huố rất y ắt. Ô H vố rất yêu à ú à ũ t hà và kh e kh về à ủ mì h vớ s àu ó và t h thầ khá h . Nhưng đột h ê ô hậ đượ t từ hữ ngườ tả ư - à ô àm v ệt the Tây. Tạ tì h huố hư vậy à á h để hà v K m Lâ khắ họ đậm ét ò yêu à ắ ề vớ ò yêu ướ và t h thầ khá h ủ hâ vật ó r ê và ườ ô dâ V ệt N m ó hu tr thờ kỳ đầu ủ uộ khá h hố Pháp. Truyện ngắn 2:Lặng lẽ Sa Pa (Nguyễn Thành Long) - Truyệ ắ Lặ ẽ S P ó tì h huố rất hẹ hà đơ ả . Câu huyệ hỉ x y qu h uộ ặ ỡ tì h ờ ủ hâ vật h Th h ê vớ ô h ạ sĩ à và ô kỹ sư trẻ d ễ ra trong vòng ba mươi phút trên đỉ h ú Yê Sơn cao hai nghìn sáu tr m mét à ơ h số và àm v ệ . Cuộ ặ ỡ ất ờ nhưng đã để ạ tr ò mỗ hâ vật hữ ấ tượ sâu sắ về í tưở và mụ đí h số . Cá h tạ tì h huố hư vậy hà v N uyễ Thà h L muố àm ổ ật hì h ả h hâ vật h th h ê ó r ê và hữ ườ đang lao độ âm thầm ặ ẽ đầy trá h h ệm để ố h h t mì h h đất ướ h ô uộ xây d hủ hĩ xã hộ ở M ề Bắ hữ m 70 ủ th kỷ XX nói chung. Truyện ngắn 3: Chiếc lƣợc ngà (Nguyễn Quang Sáng) - Tì h huố ủ truyệ ắ Ch ượ à thật é le. Anh Sáu sau tám n m xa nhà đ khá h huy hỉ phép th m quê trướ kh huyể đơ vị ày vớ h thật ý hĩ ở h sẽ đượ ặ - đứ á duy hất h hư từ ặ mặt. Như tr hữ ày hỉ hé dù ố tì h ầ ũ thâ th ệ và yêu thươ hư é Thu ạ ươ quy t khô hậ h à h . Đ tậ kh h h t y đì h để ê đườ ũ à ú é Thu mớ hậ h à h . - Ở h khu ú à h ũ hớ về h dồ h t tâm và v ệ tạ r ây ượ à để tặ . Nhưng anh chư kị tr h ượ h thì h đã hy sinh. Tạ tì h huố hư vậy N uyễ Qu Sá muố ợ tì h ảm h sâu ặ ủ h Sáu và é Thu tr h à ả h é e vù à ờ ê á tố á tộ á ủ h tr h đã gây ra cho bao gia đì h V ệt N m. Truyện ngắn 4: Những ngôi sao xa xôi (Lê Minh Khuê) - B ữ th h ê xu h trê tuy đườ Trườ Sơ tr hữ m khá h hố Mỹ ứu ướ . Họ à hữ ữ th h ê ò rất trẻ hư h ệm vụ và ô v ệ ủ họ ạ vô ù khổ và uy h ểm. Đó à the dõ máy bay đị h ém m đo đ m khố ượ đất đá ị m đị h đào xớ s ấ mặt đườ và há m ổ hậm. Cô v ệ ủ họ thật khó kh khổ và uô hả đố mặt vớ á h t. V ệ tạ tì h huố hư trê hà v Lê M h Khuê muố ợ tâm hồ hồ h ê tr sá đầy mơ mộ và ò dũ ảm t h thầ đ à k t tì h đồ hí đồ độ ủ ườ í h tr uộ khá h hố Mỹ ứu ướ *Củng cố: -GV củng cố kiến thức trọng tâm. ============= TỔ CHUYÊN MÔN DUYỆT CHỦ ĐỀ 5 TT TẠ THỊ NHUNG