Giáo án Lịch sử 8 (Kết nối tri thức) - Tiết 1, Bài 1: Cách mạng tư sản Anh và chiến tranh giành độc lập của 13 thuộc địa Anh ở Bắc Mỹ - Năm học 2024-2025 - Phạm Thị Quỳnh

Ngày soạn: 03/9/2024 Ngày dạy: 6/9/2024 CHƯƠNG 1: CHÂU ÂU VÀ BẮC MỸ TỪ NỬA SAU THẾ KỈ XVI ĐẾN THẾ KỈ XVIII Ti ết 1. Bài 1: CÁCH MẠNG TƯ SẢN ANH VÀ CHIẾN TRANH GIÀNH ĐỘC LẬP CỦA 13 THUỘC ĐỊA ANH Ở BẮC MỸ I. MỤC ĐÍCH, YÊU CẦU Sau bài học này, giúp HS: 1. Về kiến thức - Xác định được trên bản đồ thế giới địa điểm diễn ra các cuộc cách mạng tư sản tiêu biểu từ thế kỉ XVI đến thế kỉ XVIII. - Trình bày được những nét chung về nguyên nhân kết quả, ý nghĩa, tính chất của cách mạng tư sản. - Nêu được một số đặc điểm chính các cuộc cách mạng tư sản tiêu biểu từ thế kỉ XVI đến thế kỉ XVIII ở châu Âu và Bắc Mỹ. 2. Về năng lực * Năng lực chung: - Giải quyết được những nhiệm vụ học tập một cách độc lập, theo nhóm và thể hiện sự sáng tạo. - Góp phần phát triển năng lực giao tiếp và hợp tác qua hoạt động nhóm và trao đổi công việc với giáo viên. *Năng lực riêng: - Biết khai thác ra vu dụng được thông tin của một số tư liệu lịch sử trong bài học theo sự hướng dẫn của GV. - Quan sát lược đồ, sơ đồ có xác định được địa điểm diễn ra một số cuộc cách mạng tư sản, nêu được một số sự kiện chính của các cuộc cách mạng tư sản đó. - Biết sưu tầm, tìm kiếm các tư liệu liên quan đến bài học để thực hiện các hoạt động. luyện tập thực hành vận dụng, liên hệ thực tế. 3. Về phẩm chất - Chăm chỉ: Đọc, sưu tầm các thông tin, hình ảnh, tư liệu về các cuộc cách mạng tư sản để mở rộng và nâng cao nhận thức. II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU 1. Giáo viên. - Giáo án soạn theo định hướng phát triển năng lực, phiếu học tập dành cho HS. - Các kênh hình (phóng to). - Những tư liệu bổ sung về các nước Châu Âu và Bắc Mỹ - Máy tính, máy chiếu (nếu có). 2. Học sinh - SGK, Tranh ảnh, tư liệu sưu tầm liên quan đến bài học (nếu có) và dụng cụ học tập theo yêu cầu của GV. III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC HOẠT ĐỘNG 1. KHỞI ĐỘNG a) Mục tiêu: Giúp HS - Kết nối kiến thức từ cuộc sống vào nội dung bài học. Giúp khơi gợi tính tò mò của HS, tạo tâm thế cho học sinh đi vào tìm hiểu bài mới. b) Nội dung: GV: Giao nhiệm vụ cho HS HS quan sát hình ảnh, hoạt động cá nhân để trả lời câu hỏi của GV c) Sản phẩm: HS hoàn thành tìm hiểu kiến thức d) Tổ chức thực hiện: B1: Chuyển giao nhiệm vụ (GV) GV tổ chức trò chơi “Đuổi hình bắt chữ”, đoán tên quốc gia. B2: Thực hiện nhiệm vụ GV: Hướng dẫn HS quan sát, phân tích hình ảnh và trả lời câu hỏi. HS: Quan sát, phân tích hình ảnh và trả lời. B3: Báo cáo kết quả hoạt động GV:Yêu cầu HS trả lời câu hỏi. HS: Báo cáo câu trả lời - HS còn lại theo dõi, nhận xét (nếu cần). Dự kiến sản phẩm - Hoa Kỳ - Vương quốc Anh - Pháp - Hà Lan B4: Kết luận, nhận định (GV) - Nhận xét câu trả lời của HS, chốt kiến thức, chuyển dẫn vào hoạt động hình thành kiến thức mới. - Viết tên bài, nêu mục tiêu chung của bài và dẫn vào HĐ tiếp theo. Đến giữa thế kỉ XVI, nền quân chủ châu Âu đối mặt với nhiều thách thức, sự phát triển của kinh tế tư bản chủ nghĩa; nhu cầu khẳng định vị thế chính trị của giải cấp tư sản, những tư tưởng tự do của trào lưu Khai sáng. Trong bối cảnh đó, cuộc cách mạng tư sản đầu tiên đã nổi ra ở Nê đéc-lan (Nederland). Sau Nê đéc lan, cách mạng diễn ra ở nước Anh, Mỹ, Pháp trong các thế kỉ XVII – XVIII. Vậy, nguyên nhân nào dẫn đến các cuộc cách mạng? Đặc điểm và ý nghĩa của các cuộc cách mạng đó là gì? Chúng ta sẽ cùng tìm hiểu trong bài học hôm nay. HOẠT ĐỘNG 2. HÌNH THÀNH KIẾN THỨC MỚI 1. Cách mạng tư sản Anh a. Mục tiêu: Xác định địa điểm và nguyên nhân, kết quả, ý nghĩa, tính chất và đặc điểm của Cách mạng tư sản Anh. b. Nội dung: HS quan sát máy chiếu, sử dụng SGK để tìm hiểu nội dung kiến thức theo yêu cầu của GV. c. Sản phẩm: HS hoàn thành tìm hiểu kiến thức d. Tổ chức thực hiện Hoạt động dạy – học Sản phẩm dự kiến B1: Chuyển giao nhiệm vụ (GV) 1. Cách mạng tư sản Anh a. Nguyên nhân a. Nguyên nhân Nhiệm vụ 1: Hoạt động cá nhân - Nguyên nhân sâu xa: Mâu GV phát phiếu học tập cho HS và yêu cầu HS Hoàn thành phiếu thuẫn gay gắt giữa tư sản, học tập sau về: Tình hình nước Anh thế kỉ XV – XVI. quý tộc mới với chế độ quân chủ chuyên chế (bên cạnh mâu thuẫn cũ giữa nông dân với địa chủ, quý tộc) - Nguyên nhân trực tiếp: Sác-lơ I cần tiền đàn áp cuộc nổi dậy ở Xcốt-len nên muốn đặt thêm thế mới nhưng bị từ chối. b. Kết quả, ý nghĩa, tính ng d n HS s d u l m di n ra ? Hướ ẫ ử ụng tư liệ ại để xác định địa điể ễ chất và đặc điểm cuộc Cách mạng tư sản Anh - Cách mạng đã lật đổ chế độ quân chủ chuyên chế, mở đường cho CNTB ở Anh phát triển nhanh chóng Đây là thắng lợi của chế độ xã hội mới, thắng lợi của chế độ tư hữu TBCN đối với chế độ phong kiến. - Là cuộc cách mạng không triệt để. - Là cuộc cách mạng tư sản dưới hình thức nội chiến. ? Nguyên nhân sâu xa dẫn đến cuộc cách mạng tư sản Anh là gì? ? Nguyên nhân trực tiếp dẫn đến cuộc cách mạng tư sản Anh là gì? ? Đỉnh cao của cách mạng tư sản Anh là sự kiện nào? Nhiệm vụ 2: Kết quả, ý nghĩa, tính chất và đặc điểm GV yêu cầu HS Hoàn thành bảng sau Nội dung Kết quả Ý nghĩ Tính chất và đặc điểm Thảo luận ? Tại sao nói cuộc cách mạng Anh 1640 – 1642 là một cuộc cách mạng tư sản? Bài tập nối 1. 1642 a. Sác-lơ I bị xử tử. Anh trở thành nước cộng hoà. 2. 1648 b. Cách mạng bùng nổ 3. 1649 c. Phe Nghị viện đánh bại quân đội nhà vua 4. 1653- d. Chế độ quân chủ lập hiến được thiết 1660 lập. 5. 1688 e. Crôm-oen thiết lập nền độc tài quân sự. B2: Thực hiện nhiệm vụ GV hướng dẫn HS trả lời HS: Quan sát ngữ liệu trong SGK để trả lời câu hỏi. GV cung cấp thêm nội dung Nhiệm vụ 1: GV cho HS làm việc cá nhân, đọc thông tin trong mục để trả lời câu hỏi. Nguyên nhân nào dẫn tới sự bùng nổ Cách mạng tư sản Anh - GV gọi 1 - 2 HS trả lời trước lớp, sau đó GV nhận xét và phân tích thêm về nguyên nhân sâu xa và nguyên nhân trực tiếp dẫn tới sự bùng nổ của Cách mạng tư sản Anh: + Về nguyên nhân sâu xa sự phát triển mạnh mẻ của nền kinh tế tư bản chủ nghĩa ở Anh (biểu hiện nhiều công trường thủ công như luyện kim, làm sứ, dệt len dạ xuất hiện. Luân Đôn trở thành trung tâm công nghiệp thương mại, tài chính lớn nhất nước Anh ( Ở nông thôn, nhiều quý tộc phong kiến đã chuyển sang kinh doanh theo con đường tư bản chủ nghĩa → Tư bản chủ nghĩa phát triển mạnh ở Anh Cừu ăn thịt người nghĩa là câu nói của nhà văn Tomat Morơ miêu tả thảm cảnh của người nông dân nước Anh trước cách mạng tư sản giữa thế kỉ XVII. Thời điểm này, ở Anh đã xuất hiện phong trào “rào đất cướp ruộng”, quý tộc mới (quý tộc tư sản hóa) đã đuổi nông dân ra khỏi những mảnh đất mà họ đã từng canh tác từ lâu đời. Biến đất canh tác thành đồng cỏ để nuôi cừu hoặc dùng để trồng các loại cầy công nghiệp và lương thực có nhu cầu cao trên thị trường. Bị mất đất, để cứu lấy mạng sống của mình và gia đình, những người nông dân đã ra các thành thị và khu công nghiệp, bán sức lao động, làm thuê cho nhà tư bản. Ô. Crôm – oen (1599-16580 Ông là một địa chủ, đại diện cho quý tộc mới, có tinh thần cách mạng, khả năng tổ chức và chỉ huy quân sự. Khi nội chiến bùng nổ, ông được phe quốc hội giao cho việc tổ chức, lãnh đạo quân đội, ông đã tổ chức xây dựng đội quân “sườn sắt” liên tiếp đánh bại quân nhà Vua. - Mặc dù yêu cầu cần đạt không yêu cầu trình bày về diễn biến của cuộc cách mạng song GV cung cần tổ chức hoạt động cho HS nêu được những sự kiện chính của cuộc cách mạng, giúp HS học Lịch sử một cách hệ thống và lô gíc hơn. + GV có thể đặt câu hỏi mở rộng. Em có nhận xét gì về sơ đồ 1.3 + GV gợi ý cho HS nhận xét thông qua việc trả lời những câu hỏi nhỏ: Đỉnh cao của cách mạng là sự kiện nào? (Vua Sác lơ I bị xử tử, nền cộng hòa thành lập): Cuộc chính biến diễn ra trong những năm 1688 - 1689 dẫn đến kết quả gì? (Chế độ quân chủ lập hiến ra đời); Theo em, vì sao phải thiết lập chế độ quân chủ lập hiến (chống lại cuộc đấu tranh của nhân dân với mục đích đẩy cách mạng đi xa hơn, bảo vệ quyền lợi của tầng lớp quý tộc mới và giai cấp tư sản). + GV giải thích thế nào là "quân chủ lập hiến” (Là chế độ chính trị của một nước, trong đó quyền lực của vua bị hạn chế bằng hiến pháp do Quốc hội định ra và đây thực chất vẫn là chế độ tư bản) Nhiệm vụ 2 + Trong quá trình HS làm việc, GV nên gợi ý thông qua các câu hỏi nhỏ để định hướng HS làm việc: Ai là người lãnh đạo cách mạng? (Do giai cấp tư sản và tầng lớp quý tộc mới lãnh đạo); Cuộc cách mạng này đã đem lại quyền lợi cho ai? (Giai cấp tư sản và tầng lớp quỷ tộc mới): Em hiểu như thế nào về cậu nói của C. Mác: Thắng lợi của giai cấp tư sản có ý nghĩa là thắng lợi của chế độ xã hội mới, thắng lợi của chế độ tư hữu tư bản chủ nghĩa đối với chế độ phong kiến (Đã xác lập chế độ tư bản chủ nghĩa (hình thức là quân chủ lập hiến), tạo điều kiến cho nền sản xuất tư bản chủ nghĩa phát triển). B3: Báo cáo kết quả hoạt động. GV yêu cầu HS trả lời. HS trả lời câu hỏi của GV. Dự kiến sản phẩm - Địa điểm diễn ra cuộc Cách mạng tư sản Anh + Châu Âu – khu vực Tây Âu với ba nước Anh, Pháp, Hà Lan tương ứng với 3 màu + Bắc Mỹ nơi có 3 thuộc địa, xác định vị trí hiện nay thuộc bang nào của Mỹ. ? Nguyên nhân sâu xa dẫn đến cuộc cách mạng tư sản Anh - Mâu thuẫn gay gắt giữa nông dân với quý tộc, địa chủ và giữa tư sản, quý tộc mới với chế độ quân chủ chuyên chế. ? Nguyên nhân trực tiếp dẫn đến cuộc cách mạng tư sản Anh - Sác-lơ I cần tiền đàn áp cuộc nổi dậy ở Xcốt-len nên muốn đặt thêm thế mới nhưng bị từ chối Nội dung Kết quả - Cách mạng đã lật đổ chế độ quân chủ chuyên chế, mở đường cho CNTB ở Anh phát triển nhanh chóng Ý nghĩ Đây là thắng lợi của chế độ xã hội mới, thắng lợi của chế độ tư hữu TBCN đối với chế độ phong kiến Tính - Là cuộc cách mạng không triệt để. chất và - Là cuộc cách mạng tư sản dưới hình thức nội đặc chiến điểm B4: Kết luận, nhận định (GV) GV bổ sung phần phân tích nhận xét, đánh giá, kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập của học sinh. Chính xác hóa các kiến thức đã hình thành cho học sinh. HOẠT ĐỘNG 3. LUYỆN TẬP a) Mục tiêu: Vận dụng kiến thức của bài học vào việc làm bài tập cụ thể. b) Nội dung: HS suy nghĩ cá nhân trả lời câu hỏi của GV c) Sản phẩm: Câu trả lời đúng của HS d) Tổ chức thực hiện B1: Chuyển giao nhiệm vụ: GV mời HS tham gia trò chơi “Đào Vàng”. HS trả lời cá nhân, dơ tay để trả lời, mỗi câu trả lời đúng GV sẽ cộng điểm cá nhân. Câu 1: Năm 1640, vua Sáclơ I đã buộc phải triệu tập Nghị viện để làm gì? Câu 2: Cách mạng tư sản Anh đạt đến đỉnh cao vào thời gian nào? Tương ứng với sự kiện gì? Câu 3: Tại sao nói cách mạng tư sản Anh không triệt để? Câu 4: Khi nền sản xuất tư bản chủ nghĩa xuất hiện trong lòng xã hội phong kiến, mâu thuẫn nào nảy sinh? Câu 5: Trong xã hội nước Anh trước cách mạng đã tồn tại mâu thuẫn cơ bản nào? B2: Thực hiện nhiệm vụ - HS xác định yêu cầu của GV - GV hướng dẫn cho HS trả lời câu hỏi B3: Báo cáo kết quả hoạt động - GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi. - HS trình bày, theo dõi, nhận xét, đánh giá và bổ sung cho bài của bạn (nếu cần). Dự kiến sản phẩm Câu 1: Vương quốc Tây Ban Nha Câu 2: Năm 1649, tương ứng với sự kiện Vua Sác-lơ I bị xử tử. Câu 3: Quyền lợi của nhân dân không được áp ứng Câu 4: Chế độ phong kiến với tư sản và các tầng lớp khác. Câu 5: Giữa nông dân với quý tộc, địa chủ và giữa tư sản, quý tộc mới với chế độ quân chủ B4: Kết luận, nhận định: GV nhận xét bài làm của HS. HOẠT ĐỘNG 4. VẬN DỤNG a) Mục tiêu: Củng cố và mở rộng kiến thức nội dung của bài học cho HS b) Nội dung: GV giao nhiệm vụ, HS thực hiện nhiệm vụ. c) Sản phẩm: Bài làm của HS. d) Tổ chức thực hiện B1: Chuyển giao nhiệm vụ: (GV giao bài tập) Bài tập: Tìm hiểu từ internet, hãy liệt kê một số quốc gia hiện nay theo thể chế quân chủ lập hiến B2: Thực hiện nhiệm vụ - GV hướng dẫn các em tìm hiểu yêu cầu của đề. - HS đọc và xác định yêu cầu của bài tập. B3: Báo cáo kết quả hoạt động - GV hướng dẫn các em cách nộp sản phẩm cho GV sau khi hoàn thành. - HS làm bài tập ra giấy và nộp lại cho GV theo hướng dẫn. B4: Kết luận, nhận định (GV) - Nhận xét ý thức làm bài của HS, nhắc nhở những HS không nộp bài hoặc nộp bài không đúng qui định (nếu có). - Dặn dò HS những nội dung cần học ở nhà và chuẩn bị cho bài học sau. ****************************** GV soạn Ngày tháng năm 2023 TCM ký duyệt Phạm Thị Quỳnh Tạ Thị Nhung