Giáo án Công nghệ 8 - Tiết 40+41, Bài 19: Các bước cơ bản trong thiết kế kĩ thuật - Năm học 2024-2025

Tuần 32 Ngày soạn: 18/4/2024 Tiết 40,41 Lớp: 8ABC BÀI 19. CÁC BƯỚC CƠ BẢN TRONG THIẾT KẾ KĨ THUẬT Thời gian thực hiện: 2 tiết I. Mục tiêu: 1. Về kiến thức: - Mô tả được các bước cơ bản trong thiết kế kĩ thuật. 2. Về năng lực: * Năng lực chung: - Chủ động tích cực thực hiện nhiệm vụ học tập. - Khái quát được quy trình thiết kế kĩ thuật. - Giao tiếp và hợp tác hiệu quả. * Năng lực công nghệ: - Gọi tên và mô tả được nội dung các bước cơ bản của thiết kế kĩ thuật. - Nêu được cách phát hiện vấn đề thực tiễn. - Vẽ phách được phẩm công nghệ phù hợp trên cơ sở các tiêu chí đánh giá sản phẩm. - Phản biện về mối quan hệ và thứ tự các bước của quy trình thiết kế kĩ thuật. - Giao tiếp và tương tác với thiết bị, công cụ số để hoàn thành nhiệm vụ. 3. Về phẩm chất: - Chăm chỉ, có ý thức tìm hiểu về kĩ thuật, tích cực tham gia các hoạt động trải nghiệm học tập. - Chủ động liên hệ thực tiễn tăng cường hiểu biết về hoạt động thiết kế. II. Thiết bị dạy học và học liệu: 1. Giáo viên: - Máy chiếu, bảng phụ, máy tính, phiếu học tập, sách giáo khoa. - Hình ảnh, video về các sản phẩm được tạo ra theo quy trình thiết kế, các công cụvà công việc liên quan đến thiết kế kĩ thuật. 2. Học sinh: - Sách giáo khoa, vở, tìm hiểu các quy trình tạora những sản phẩm đơn giản sử dụng trong cuộc sống hàng ngày. III. Tiến trình dạy học: Tiết 1: Tìm hiểu khái quát về tiến trình thiết kế kĩ thuật; nội dung các bước trong thiết kế kĩ thuật (Bước 1, 2, 3, 4, 5) 1. Hoạt động 1: Mở đầu a) Mục tiêu: - Thu hút học sinh chú ý đến bài học: Các bước cơ bản trong thiết kế kĩ thuật. b) Nội dung: - Khai thác sự hiểu biết của học sinh về các ý tưởng thiết kế kĩ thuật. c) Sản phẩm: - Câu trả lời của học sinh. 1 d) Tổ chức thực hiện: Hoạt động của GV và HS Nội dung * GV giao nhiệm vụ học tập - Yêu cầu hs quan sát hình 19.1 trong sách giáo khoa và trả lời câu hỏi: ? Cho biết điểm chung của 2 chiếc ghế trong hình, dự đoán và thảo luận xem chúngđược thiết kế để giải quyết vấn đề gì? - Đặc điểm chung: Dạng ghế gập. * HS thực hiện nhiệm vụ - Những chiếc ghế này tiện lợi trong - HS thảo luận theo nhóm học tập trong 2 việc mang đi, di chuyển, phù hợp với phút và ghi lại kết quả thảo luận. các chuyến đi, những nơi diện tích nhỏ * Báo cáo, thảo luận hẹp. - Đại diện của 1 nhóm lên trình bày kết quả, - Khi thiết kế ghế gấp, các kĩ sư thiết các nhóm khác lắng nghe và bổ sung. kế muốn giải quyết vấn đề tính tiện * Kết luận, nhận định nghi, có thể mang ghế đi khắp nơi khi - GV nhận xét, bổ sung nếu có. có nhu cầu, phù hợp những nơi có diện - Để tạo ra một sản phẩm như một chiếc ghế tích nhỏ hẹp. gấp cần thực hiện theo những bước nào? Hôm nay cô cùng các em sẽ đi tìm hiểu bài 19. Các bước cơ bản trong thiết kế kĩ thuật. 2. Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới Hoạt động 2.1: Tìm hiểu khái quát tiến trình thiết kế kĩ thuật a) Mục tiêu: - Học sinh vẽ được sơ đồ tiến trình thiết kế kĩ thuật. - Nêu được mối quan hệ giữa các bước trong thiết kế kĩ thuật. b) Nội dung: - Hoạt động nhóm, nêu tên và thứ tự các bước của tiến trình kĩ thuật. - Ý nghĩa của bước thử nghiệm và đánh giá. c) Sản phẩm: - Sơ đồ các bước cơ bản trong thiết kế, thứ tự các bước. d) Tổ chức thực hiện: Hoạt động của GV và HS Nội dung * GV giao nhiệm vụ học tập I. Khái quát tiến trình thiết kế kĩ thuật - GV chiếu hình 19.2 trong sách giáo Quy trình thiết kế kĩ thuật: khoa và yêu cầu HS: Quan sát hình 19.2 - Thiết kế kĩ thuật gồm các bước cơ bản: và trả lời các câu hỏi sau: + Bước 1: Xác định vấn đề, xây dựng ? Thiết kế kĩ thuật gồm những bước cơ tiêu chí cần đạt của sản phẩm. bản nào. + Bước 2: Tìm hiểu tổng quan, đề xuất ? Bước nào quyết định sản phẩm được và lựa chọn giải pháp. hoàn thiện tiếp hay điều chỉnh lại. + Bước 3: Xây dựng nguyên mẫu. * HS thực hiện nhiệm vụ + Bước 4: Thử nghiệm và đánh giá. 2 - HS thảo luận theo nhóm học tập trong 2 + Bước 5: Lập hồ sơ kĩ thuật. phút và ghi lại kết quả thảo luận. - Bước quyết định sản phẩm được hoàn * Báo cáo, thảo luận thiện tiếp hay phải điều chỉnh lại là bước - Đại diện của 1 nhóm lên trình bày kết 4 (thử nghiệm và đánh giá). quả, các nhóm khác lắng nghe và bổ sung. * Kết luận, nhận định - GV nhận xét, bổ sung nếu có. Hoạt động 2.2: Tìm hiểu nội dung các bước trong thiết kế kĩ thuật a) Mục tiêu: - HS tìm hiểu nội dung chính của mỗi bước. - Phân tích nội dung các bước thông qua ví dụ thiết kế bộ ghế xếp gọn. - HS khám phá kiến thức sâu hơn qua ở các bước thông qua các hoạt động: Khám phá, luyện tập và vận dụng. b) Nội dung: - Tìm hiểu nội dung mỗi bước, trình bày ý chính, kết quả quan trọng, phân tích vídụ thiết kế bộ ghế xếp gọn. - Các nhóm trình bày, góp ý và phản biện. c) Sản phẩm: - Bảng mô tả vị trí và nội dung các bước. - Kết quả đạt được sau mỗi bước. - Lấy ví dụ minh hoạ nội dung các bước. d) Tổ chức thực hiện: Hoạt động của GV và HS Nội dung * GV giao nhiệm vụ học tập II. Nội dung các bước trong thiết - Chia lớp làm 5 nhóm và giao nhiệm vụ các kế kĩ thuật nhóm như sau: 1. Xác định vấn đề, xây dựng tiêu Nhóm 1: Tìm hiểu nội dung bước 1, bước 2. chí. - Làm việc với hộp chức năng Khám phá và - Để xác định vấn đề, ta cần tìm hiểu cho biết cách nào được sử dụng để xác định rõ nhu cầu, hiện trạng, ...Từ đó, ta vấn đề? Nêu ví dụ về các tiêu chí cần đạt của cần xem xét, phân tích rõ từ thực sản phẩm? trạng, nguyên nhân và kết quả. - Tìm hiểu tổng quan cần làm gì? Giải pháp - Tiêu chí cần đạt của sản phẩm phải lựa chọn dựa vào cơ sở nào và được thể hiện được phát biểu rõ ràng và thông như thế nào? qua: Chức năng, độ bền, giá thành, - Điền ý chính bằng từ khoá vào bảng môtả khối lượng, kiểu dáng các bước của quy trình thiết kế kĩ thuật. 2. Tìm hiểu tổng quan, đề xuất Nhóm 2: Tìm hiểu nội dung bước 2, bước 3. giải pháp. - Tìm hiểu tổng quan cần làm gì? Giải pháp - Tìm hiểu tổng quan cần: lựa chọn dựa vào cơ sở nào và được thể hiện + Tổng hợp thông tin khoa học liên như thế nào? quan đến sản phẩm và các sản phẩm tương tự đã có trên thị trường để có 3 - Xây dựng nguyên mẫu dựa vào đâu và cần cơ sở khoa học và công nghệ giúp chuẩn bị những gì? Dựa vào đâu để đánh giá giải quyết vấn đề. nguyên mẫu? + Kế thừa các ưu điểm của giải pháp - Điền ý chính bằng từ khoá vào bảng môtả đã có, tránh các sai lầm khi thiết kế. các bước của quy trình thiết kế kĩ thuật. + Đánh giá nhu cầu của người dùng Nhóm 3: Tìm hiểu nội dung bước 3, bước 4. với sản phẩm dự kiến thiết kế. - Xây dựng nguyên mẫu dựa vào đâu và cần - Giải pháp lựa chọn cần bám sát chuẩn bị những gì? Dựa vào đâu để đánh giá tiêu chí của sản phẩm. nguyên mẫu? 3. Xây dựng nguyên mẫu - Nguyên mẫu được thử nghiệm và đánh giá - Xây dựng nguyên mẫu dựa vào theo những nội dung gì? Cách thức nào? Ai bản vẽ chi tiết có đầy đủ thông tin tham gia đánh giá? để chế tạo nguyên mẫu. - Điền ý chính bằng từ khoá vào bảng môtả - Nguyên mẫu là phiên bản đầu tiên các bước của quy trình thiết kế kĩ thuật. của sản phẩm, có thể được làm bằng Nhóm 4: Tìm hiểu nội dung bước 4, bước 5. vật liệu khác với sản phẩm cuối - Nguyên mẫu được thử nghiệm và đánh giá cùng. theo những nội dung gì? Cách thức nào? Ai - Hiện nay có thể sử dụng máy tính tham gia đánh giá? và một số phần mềm hỗ trợ thiết kế - Hồ sơ kĩ thuật gồm những gì? Vì sao phải mô phỏng nguyên mẫu. lập hồ sơ kĩ thuật cho sản phẩm? 4. Thử nghiệm, đánh giá. - Điền ý chính bằng từ khoá vào bảng môtả - Nguyên mẫu được thử nghiệm, đo các bước của quy trình thiết kế kĩ thuật. lường các thông số kĩ thuật, so sánh Nhóm 5: Tìm hiểu nội dung bước 5, bước 1. với các tiêu chí đã đạt ra cho sản - Làm việc với hộp chức năng Khám phá và phẩm. cho biết cách nào được sử dụng để xác định - Quá trình thử nghiệm, đánh giá có vấn đề? Nêu ví dụ về các tiêu chí cần đạt của sự tham gia của chuyên gia, khách sản phẩm? hàng cùng với nhà thiết kế. - Hồ sơ kĩ thuật gồm những gì? Vì sao phải 5. Lập hồ sơ kĩ thuật lập hồ sơ kĩ thuật cho sản phẩm? - Hồ sơ kĩ thuật gồm: - Điền ý chính bằng từ khoá vào bảng môtả + Bản vẽ kĩ thuật để chế tạo sản các bước của quy trình thiết kế kĩ thuật. phẩm. * HS thực hiện nhiệm vụ + Các tài liệu liên quan đến hướng - HS thảo luận trong nhóm học tập 5 phút và dẫn sử dụng, lắp đặt, vận hành và ghi lại kết quả thảo luận. sửa chữa sản phẩm. - Đặt câu hỏi cho các nhóm khác để làm rõ nội dung. * Báo cáo, thảo luận - Lần lượt đại diện các nhóm lên trình bày nội dung được giao hoàn thiện bản mô tả vị trí và nội dung các bước thiết kế kĩ thuật, thảo luận bổ sung thêm. 4 * Kết luận, nhận định - GV nhận xét và kết luận các nội dung khi thiết kế kĩ thuật một sản phẩm. Tiết 2: Tìm hiểu nội dung luyện tập và vận dụng. 3. Hoạt động 3: Luyện tập, vận dụng a) Mục tiêu: - HS củng cố và khắc sâu nội dung các bước thiết kế kĩ thuật. b) Nội dung: - Nội dung luyện tập sách giáo khoa và trả lời một số câu hỏi. c) Sản phẩm: - Bản mô tả một số tình huống có vấn đề, phát biểu vấn đề ngắn gọn, chính xác. - Bảng tiêu chí cần đạt của sản phẩm. d) Tổ chức thực hiện: Hoạt động của GV và HS Nội dung * GV giao nhiệm vụ học tập - Quan sát môi trường xung quanh và - Hs thực hiện theo cặp đôi 2 nội dung công việc hàng ngày của bản thân em chỉ sau: ra một vấn đề hay nhu cầu cần giải + Quan sát môi trường xung quanh và quyết: công việc hàng ngày của bản thân em chỉ + Nhu cầu: chiếc ghế ngồi học. ra một vấn đề hay nhu cầu cần giải quyết. + Tình huống cụ thể: em được ba mẹ Mô tả cụ thể tình huống và xác định cần tặng cho một chiếc bàn nhỏ rất xinh. Em thiết kế sản phẩm gì? Nêu 3 tiêu chí cần muốn dùng nó. đạt của sản phẩm dự định thiết kế. + Tiêu chí sản phẩm: nhẹ, dễ dàng xếp + Trong các bước của quá trình thiết kế kĩ gọn, giá thành rẻ. thuật, bước nào thể hiện tính mới, tính - Trong các bước của quá trình thiết kế kĩ sáng tạo của sản phẩm, giải pháp? thuật, bước nào thể hiện tính mới, tính - HS tham gia trò chơi: “Ai nhanh hơn” sáng tạo của sản phẩm, giải pháp: Bước thông qua trả lời một số câu trắc nghiệm. 2. Mỗi câu trả lời đúng nhận một phần quà - Trả lời phần trắc nghiệm: Từ câu 1, câu thông qua tham gia vòng quay may mắn: 3 đến câu 9 phương án: D; Câu 2: C. * HS thực hiện nhiệm vụ - HS thảo luận cặp đôi và làm việc cá nhân trả lời các câu hỏi * Báo cáo, thảo luận - Gọi cá nhân hs trả lời * Kết luận, nhận định GV nhận xét bổ sung. 4. Hoạt động 4: Vận dụng a) Mục tiêu: - HS vận dụng tiến trình thiết kế kĩ thuật. 5 b) Nội dung: - Phần vận dụng trong sách giáo khoa. c) Sản phẩm: - Thông tin tổng quan về một sản phẩm tự chọn. d) Tổ chức thực hiện: Giao nhiệm vụ 1: GV yêu cầu hs làm theo cá nhân và trình bày vào vở ghi đầu tiết học sau gv mời lên trình bày nội dung sau: chọn một sản phẩm bất kì trong gia đình em: 1. Tìm hiểu một số sản phẩm tương tự có trên thị trường. 2. So sánh sản phẩm của gia đình em với sản phẩm em tìm hiểu về tính mới và tínhsáng tạo. Hướng dẫn tự học ở nhà - Học nội dung đã tìm hiểu bài 19. - Đọc trước nội dung bài 20. - Làm hết bài tập trong sách bài tập công nghệ nội dung bài 19. 6