Giáo án dạy thêm Ngữ văn 9 - Buổi 1: Ôn tập đọc hiểu Nghị luận xã hội về tư tưởng đạo lí - Năm 2023-2024

Ngày soạn: 6/3/2024 BUỔI 1 : ÔN TẬP ĐỌC HIỂU; NGHỊ LUẬN XÃ HỘI VỀ TƯ TƯỞNG ĐẠO LÍ ( BUỔI 1) I. Mục tiêu cần đạt : 1. Kiến thức: - Ôn tập kiến thức tiếng việt thông qua phần đọc hiểu. - Rèn kĩ năng làm bài văn nghị luận xã hội. 2. Kỹ năng: rèn kỹ năng viết đoạn văn . 3. Thái độ, phẩm chất: chăm học II. Tiến trình lên lớp 1. Kiểm tra bài tập ở nhà của HS 2. Tiến trình ôn tập. Hoạt động của GV - HS Nội dung Tiết 1: Ôn đọc hiểu I.BÀI TẬP ĐỌC HIỂU. 1.Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu: GV đưa phiếu học tập (...) Trời tạnh sau một trận mưa dầm dề, cơn mưa đã làm HS đọc. bờ tường bị ướt nhẹp, một chú nhện cố gắng leo lên với cái tổ Gv hướng dẫn thực hiện. của nó nhưng nó leo lên rồi lại tụt xuống vì tường quá trơn, dù a) Đoạn trích trên sử vậy nó vẫn kiên trì leo lên bởi cái tổ đã bị phá hủy sau cơn mưa. dụng các phương thức Người thứ nhất nhìn thấy con nhện liền thở dài một cải rồi nói: biểu đạt nào? “ Cuộc sống của mình há chẳng giống con nhện này sao, cứ bận b) Chỉ ra và gọi tên tới bận lui rút cục chẳng ích gì” thành phần biệt lập trong Rồi người đó ngày một trì trệ, mất phương hướng. câu: Sau này, mình chắc Người thứ hai nhìn thấy và nói: chắn sẽ không thể ngốc “Con nhện này thật ngốc quá đi, sao không chọn nơi khô ráo mà như nó được. leo lên?, sau này mình chắc chắn sẽ không thể ngốc như nó c) Em hiểu như thế nào được.” về câu: Cuộc sống là màu Người đó sau này trở nên rất thông mình và nhanh nhẹn. xanh hi vọng hay là màu Người thứ ba thấy cảm động với hình ảnh kiên trì của chú nhện xám đầy u ám đều do liền thốt lên: chúng ta vẽ nên cả. “ Chú nhện này thật kiên trì, năm sáu lần bị rơi xuống nhưng vẫn d) Từ nội dung đoạn kiên trì leo lên, mình mới chỉ có một lần thất bại thôi có gì mà trích trên, hãy rút ra 01 phải nản lòng” bài học ý nghĩa nhất đối Từ đó người đàn ông này trở nên kiên cường hơn và đã thành với bản thân em. (Trình công nhờ sự nỗ lực không bày trong khoảng 5 - 6 ngừng của mình.. dòng) Cách nhìn nhận về một sự việc của mỗi người đều không giống Câu 2 nhau, có người bi quan, có người lại rất tích cực. Vì thế cuộc Từ đoạn trích được nêu sống là màu xanh hi vọng hay là màu xám đầy u ám đều là do trong câu 1, em hãy viết chúng ta vẽ nên cả. một đoạn văn (khoảng (Trích) GỢI Ý 10-15 dòng) bàn về ý Câu 1. nghĩa của thái độ sống a) Đoạn trích trên sử dụng các phương thức biểu đạt: tự sự,nghị tích cực. luận. GV đưa ra gợi ý b) Thành phần biệt lập tình thái: chắc chắn c) Cuộc sống là màu xanh hi vọng hay là màu xám đầy u ám đều do chúng ta vẽ nên cả: cuộc sống có muôn màu nhưng nếu bạn muốn nó là màu xanh hi vọng hay màu xám đầu u ám thì chính bạn là người vẽ màu cho chúng. => cách chúng ta suy nghĩ sẽ quyết định cuộc đời chúng ta. GV. Bổ sung thêm kt về d.Qua bài học trên em đã rút ra được bài học về lòng kiên trì, đó thành phần biệt lập( chính là thái độ sống, làm theo, theo đuổi mục đích mà mình đã Thành phần tình thái) đề ra. Đó chính là sự nỗ lực, cố gắng không ngừng nghỉ, dù có gian nan thử thách nhưng vẫn nhất quyết làm đến cùng. .. 2.Đọc đoạn trích dưới đây và trả lời các câu hỏi : Tôi nhớ lúc nhỏ có lần phạm lỗi, mẹ phạt quỳ úp mặt vào tường suốt hai tiếng đồng hồ. Khi đi làm về, nghe mẹ kể lại, ba đã gọi tôi đến và nói: “Trở thành người như thế nào là tự do của con. Trở thành người tốt hay người xấu là tự do tuyệt đối của con. Con có - Gv: phát đề cho Hs - Hs: trao đổi, thảo luận toàn quyền lựa chọn cho cuộc đời mình. Ba mẹ yêu thương con - Gv: chốt và giải đáp không phải vì con mà vì con là con của ba mẹ, bởi vậy kể cả khi những thắc mắc của Hs. con trở thành một người xấu, một kẻ dối trá hay thậm chí trộm cắp, thì tình yêu của ba mẹ dành cho con vẫn không thay đổi. Nhưng ba muốn con biết rằng ba mẹ sẽ rất hạnh phúc và tự hào nếu con trở thành một người chính trực và biết yêu thương.” Đó là lý do đầu tiên để tôi muốn trở thành một người chính trực và biết yêu thương. Thậm chí, tôi chỉ cần một lý do đó mà thôi. Kinh Tamud viết: “Khi ngươi dạy con trai mình, tức là ngươi dạy con trai của con trai ngươi”. Bởi thế, hiển nhiên là tôi cũng sẽ nói với con tôi những lời ba tôi đã nói. [ .] Ai cũng có thể dạy một cậu con trai mới lớn lái xe hoặc mở bugi bị ướt ra lau khi đi qua quãng đường ngập nước. Nhưng thật đặc biệt khi cậu học những điều đó từ chính cha mình. (Trích Nếu biết trăm năm là hữu hạn – Phạm Lữ Ân, NXB Hội Nhà văn, 2019, tr 15) a. Xác định phương thức biểu đạt của đoạn trích. b. Lý do đầu tiên để nhân vật tôi muốn trở thành một người chính trực và biết yêu thương là gì? c. Xét theo mục đích nói, câu: “Tôi nhớ lúc nhỏ có lần phạm lỗi, mẹ phạt quỳ úp mặt vào tường suốt hai tiếng đồng hồ.” thuộc kiểu câu gì? d. Theo em, việc tác giả trích câu: “Khi ngươi dạy con trai mình, tức là ngươi dạy con trai của con trai ngươi” trong Kinh Talmud có ý nghĩa gì? e. Em có đồng ý với ý kiến: "Con có toàn quyền lựa chọn cho cuộc đời mình" không? Vì sao? f. Em hãy cho biết điều bản thân cần làm để trở thành người chính Tiết 2,3: Ôn viết đoạn trực và biết yêu thương? văn II: Nghị luận xã hội: 1: Em hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ) trả lời câu hỏi: Vì sao cần trở thành người chính trực và biết yêu thương? Gợi ý: -Gv: nhắc lại kiến thức * Giải thích: khi viết đoạn văn - Người chính trực: là người sống ngay thẳng, trung thực, biết tôn -gv: gọi Hs lên bảng lập trọng lẽ phải, công lý dàn ý - Người biết yêu thương: là người có hành động, suy nghĩ thể hiện - Hs: viết đoạn văn sự quan tâm, sẻ chia, giúp đỡ người khác. * àn luận: HS có thể bàn luận theo hướng song song hoặc tách riêng từng ý. - Đây là lối sống đẹp của con người có nhân cách cao đẹp, những con người đáng tin cậy, biết sống vì người khác, vì cộng đồng. - Lối sống chính trực và biết yêu thương sẽ bảo vệ, đồng cảm, sẻ chia, giúp đỡ người khác. - Tạo nên một xã hội công bằng, giàu tình người. * ài học nhận thức và hành động: - Phê phán lối sống gian dối, thiếu tình thương. - Luôn có ý thức phấn đấu để trở thành người chính trực và biết yêu thương. 2. Câu 3: (2,0 điểm)Anh (chị) hãy viết đoạn văn nghị luận (khoảng 200 từ) trình bày suy nghĩ về sự cần thiết phải có tính tự lập đối với giới trẻ trong cộng đồng. Gợi ý: 1. Giới thiệu vấn đề: Sự cần thiết phải có tính tự lập đối với giới trẻ trong cuộc sống. 2. Giải thích vấn đề: -Giải thích từ khóa: tính tự lập (tự mình suy nghĩ, quyết định, làm việc độc lập trong mọi chuyện. → Rút ra nội dung câu nói: Vai trò thiết yếu của sự tự lập trong cuộc sống của thế hệ trẻ hiện nay. 3. Bàn luận vấn đề: + Mỗi người cần có trách nhiệm với cuộc sống của chính mình, nên cần tự quyết định, lựa chọn, điều chỉnh mọi điều. + Không ai sống thay ai được cả, bố mẹ cũng không thể gánh vác con cái cả đời nên con cái cần trưởng thành và có khả năng tồn tại, hoạt động độc lập. + Nếu không thể tự mình lựa chọn, hành động thì khi không có sự hỗ trợ của người khác ta sẽ không tồn tại được Dẫn chứng : Phản đề : + Tuy nhiên, sự tự lập không có nghĩa là bác bỏ sự góp ý của người thân, mà cần có sự trao dồi, lắng nghe. + Tự lập cũng không có nghãi là tồn tại riêng, không quan hệ, giúp đỡ bạn bè, người thân, mà ta cần cân bằng chúng. -Liên hệ thực tế cuộc sống hiện nay (lấy dẫn chứng cụ thể) Kết đoạn -Tóm lược lại nội dung bài viết, 1 lần nữa khẳng định sự cần thiết phải có tính tự lập đối với giới trẻ trong cuộc sống. HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ: - Hoàn thiện đoạn văn số 2 _____________________________________________________ TỔ CHUYÊN MÔN DUYỆT TT TẠ THỊ NHUNG